‘Sordidness’ hitzaren itzulpena zikinkeria edo lohikeria izango litzateke. Baina hori baino gehiago da: gristasuna, pobrezia, bakardadea, ahultasuna, kutrekeria… Desolazioa, dekadentzia, degradazioa,… Indarkeria. Heriotza.
Elementu horiek partekatzen dute azken Zinemaldian aurkeztuta ikus-entzun ditudan bi pelikulek. Alde batetik, “Mis muertos tristes”. Berez, seriea da pelikula baino. Bertan Kursaalen egon nintzen, lehenengo aldiz horrelako batean, 3 ordu 45 minutuko 4 ataleko serie bat ikus-entzuten leku publiko batean, etxean baino. Ezohiko bizipena. Pablo Larrain txiletarra da egilea (“Post mortem”, “Jackie”, “María”…) eta Argentinan kokatutako “naturaz gaindiko drama” bat da, umore beltzez zipriztindutakoa. Naturaz gaindikoa da pertsonaia nagusiak (Mercedes Morán) hildakoak ikusten dituelako eta haiekin harremanetan dagoelako. Halaber, beste pertsonaia batek (Carolina Álvarez) hildakoekin harreman sexualak izaten ditu… (?!)
Begoña del Tesori esker jakin dut nola deitzen den seriean agertzen den etxe multzoa, Piedra Buena du izena lekuak eta Villa Lugano auzoan dago (Buenos Aires). Tokia 1950-70eko hamarkadetan eraiki zuten, eta itxura kartzela handi batena da, haren dorreekin, barrakoiekin eta ur biltegiekin. Atsekabegarria eta dekadentea. Taxiak ez omen dira sartzen bertan, eta Mileiren garai hauetan egoera are okerragoa da, zinemagileak aprobetxatzen du haren inguruko kritika lausoa egiteko.
Bestea bai, filma da, “Azken agurra”. Komedia beltz existentzialista, Koldo Almandozena (“Oreina”, “Hondar ahoak”, “Zeru ahoak”,…). Estetika oso almandoztarra du, kitsch osagaiekin, abandonatutako tokiekin, ezlekuekin, poligonoekin, txoniekin, boxeolariekin (Errenteriako ‘Látigo’ gimnasioa!) , bazterreko etorkinekin… Trintxerpen kokatuta dago, besteak beste, baina izan zitekeen Zorrotza ere (argazkian), Kontxatik eta Guggenheimetik urruneko periferiak. Iñigo Azpitarte aktore zarauztarra eta Izaro Nieto ordiziarra dira pertsonaia nagusiak. Ezin aproposagoak, Josean Bengoetxea handiarekin eta beste hainbat aurpegi ezagunekin batera (Iraia Elias, Jose R. Soroiz, Sara Cozar, Iñaki Beraetxe…). Aipamen berezia merezi du soinu-bandak ere, Aitor Etxebarriarena.
Iruñeko Golemetan ikus-entzun nuen, astean zehar, udazkeneko egun gris zoragarrian. Solasaldian, zuzendariak heriotza eta hileta zibilak bigarren plano bateko elementuak direla esan zuen arren, pozgarria iruditu zitzaidan erabili izana pelikula hau egiteko. Pozgarria ere izan zen moduan Marian Fernandez besarkatzeko aukera eduki izana, eta ezagun pare bat ere agurtu izana, Manu eta Iñigo.
Bizi gara!
