{"id":5516,"date":"2022-07-19T11:36:28","date_gmt":"2022-07-19T10:36:28","guid":{"rendered":"https:\/\/blogak.goiena.eus\/elexpuru\/?p=5516"},"modified":"2022-07-19T11:36:30","modified_gmt":"2022-07-19T10:36:30","slug":"iriaun-gazteluaren-misterioa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blogak.goiena.eus\/elexpuru\/2022\/07\/19\/iriaun-gazteluaren-misterioa\/","title":{"rendered":"Iriaun gazteluaren misterioa"},"content":{"rendered":"\n<p> Urolako Nafar Zuztarrak  elkarteko kide baten eskariz argitaratzen dugu gure herriko Elosu auzoan kokatuta zegoen gazteluari buruzko bideoa eta idatzia:<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed-youtube wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<iframe loading=\"lazy\" title=\"IRIAUN gaztelu nafarra. Elosua (Bergara)\" width=\"640\" height=\"360\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/gnTyrTwML7w?start=12&#038;feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe>\n<\/div><\/figure>\n\n\n\n<p>&nbsp;2021eko uztailaren 24an Iriaun\ngazteluari buruzko hitzaldi bat eman zen Elosun (Bergara). Bertako auzo-alkate &nbsp;I\u00f1igo Zubeldia izan zen antolatzaileetariko\nbat. Asmoa zen Iriaun gaztelu nafarraren <strong>berreraikuntza\nbirtuala<\/strong> egitea. Helburu horretarako nafar gazteluetan maisurik jakitunena\neraman zuten: I\u00f1aki Sagredo, hain zuzen ere. Jarraian kontatuko dizuegu han azaldu\nzena.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;Iriaun gaztelua Bergarako Elosu\nauzoan dago, Azkoitiko mugatik oso gertu. Gipuzkoako nafar gazteluetan\nezezagunena da, ez baita idatzirik aurkitu berari buruz; eta esan daiteke\ningurua abandonatuta dagoela. Hitzaldiaren antolatzaileek gazteluaren\ngarrantzia nabarmendu nahi izan dute berreraikuntza birtualaren proiektuarekin.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;Sagredok, lehenengo, eraikinaren\ntestuinguruan jarri gintuen, horretarako Nafarroako historia kontatu zigun XI.\nmendetik hasi eta gaztelauen inbasioa gertatu zen arte. X. gizaldian nafar\ngazteluek lurralde, lege, ohitura eta hizkuntza komunak babesten zituzten.\nMendilerroek osatzen zituzten barrera naturaletan kokatzen ziren gazteluak, eta\nberezko pasabideak zaintzen eta babesten zituzten. Gaztelako inbasioak gertatu\nahala, Iru\u00f1atik gertuagoko mendilerroetan kokatzen joan ziren nafar gazteluak.\nGaztelauen erasoek ez zuten etenik eta hala 1179an Antso Jakintsuak eta Alfonso\nVIII. Gaztelako erregeak bake-itun bat sinatu zuten, muga berriak zehaztuz.\nMuga berri horiek babesteko lurralde antolaketa berriak sortu zituen errege\nnafarrak. Besteak beste, Gasteiz hiria sortu zuen eta Aitzorrotzeko tenentzia\nere bai. Eremu berri horretan hainbat gaztelu zeuden. Hortxe kokatzen zen\nIriaun gaztelua. XII. mendearen amaieran Gaztelako eta Aragoiko erresumek, biek\nbat eginda, eraso egin zioten Nafarroko erresumari. Gasteiz hiriak eusten zion\nbitartean, gaur egungo Araba, Gipuzkoa eta Durangaldea inbaditu zituzten\nGaztelako eta Aragoiko erregeek. Aitzorrotzeko tenentzia orduan erori zen, eta\nuste da Iriaun gaztelua ere orduan eroriko zela, baina ezin da oraingoz\nziurtatu ez baita idatzirik aurkitu.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;Historia apur bat ezagututa, ondoren,\nElosuko gazteluko lurretan egindako arkeologia lanak kontatu zizkigun I\u00f1akik.\n20x7m-ko haitz baten gainean kokatzen zen gaztelua. Buztin egosizko argamasa\nzatiak topatu zituzten, egurrezko armazoietan ohikoak zirenak. Beraz,\nondorioztatu dute gazteluak egurrezko egitura izango zuela. <\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;Azkenik, berreraikuntza birtuala\negin ahal izateko pausoak kontatu zizkigun. Oraindik zati askotan azterketa\ntopografiko bat egin behar da, georradar edo antzeko teknologiak erabiliz. Datu\nguztiak jasotakoan modelaketarekin hasi beharko litzateke. Arestian esan\nbezala, eraikinak zurezko egitura izango zuen. Dorre bat izango zuela ere uste\ndu arkeologoak, baita bizileku eta egurrezko barrera bat ere. Zulo (foso) bat\naurkitzea ere espero da. <a href=\"http:\/\/www.viana.es\/turismo\/que-ver-que-hacer\/monumentos-y-edificios-de-interes\/civiles\/recreacion-del-castillo-de-viana\/\">Bianako gaztelua<\/a>rekin egindako lana jarri zuen adibide bezala.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00a0Tamalez, proiektua geldirik dago gaur egun. Dena den, Urolako Nafar Zuztarrak taldekoek bultzadatxo bat eman nahi izan diogu ideia zoragarri horri, bideo hau argitaratuz. Ea guztion artean lortzen dugun proiektu hori aurrera ateratzea. Eta behin amesten hasita, nork daki, agian, egunen batean, benetako berreraikuntza egitea ere lortuko dugu.<\/p>\n\n\n\n<p>Joseba Eizagirre,  Urolako Nafar Zuztarrak  elkartearen izenean<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Urolako Nafar Zuztarrak elkarteko kide baten eskariz argitaratzen dugu gure herriko Elosu auzoan kokatuta zegoen gazteluari buruzko bideoa eta idatzia: &nbsp;2021eko uztailaren 24an Iriaun gazteluari buruzko hitzaldi bat eman zen Elosun (Bergara). Bertako auzo-alkate &nbsp;I\u00f1igo Zubeldia izan zen antolatzaileetariko bat. &hellip; <a href=\"https:\/\/blogak.goiena.eus\/elexpuru\/2022\/07\/19\/iriaun-gazteluaren-misterioa\/\">Jarraitu irakurtzen <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":18,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-5516","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-sailkatugabeak"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blogak.goiena.eus\/elexpuru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5516","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blogak.goiena.eus\/elexpuru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blogak.goiena.eus\/elexpuru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogak.goiena.eus\/elexpuru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/18"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogak.goiena.eus\/elexpuru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5516"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blogak.goiena.eus\/elexpuru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5516\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5517,"href":"https:\/\/blogak.goiena.eus\/elexpuru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5516\/revisions\/5517"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blogak.goiena.eus\/elexpuru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5516"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogak.goiena.eus\/elexpuru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5516"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogak.goiena.eus\/elexpuru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5516"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}